De kans op een aardbeving in Groningen is groter dan in Utrecht. Iedere regio heeft andere veiligheidsrisico’s. Weten wat die specifieke risico’s inhouden, is noodzakelijk voor een effectieve aanpak.

De VRU is bezig geweest met het maken van een geactualiseerd regionaal risicoprofiel (RRP). “Een belangrijk plan,” zegt manager Risicobeeld Analyse en Beleid Hilbert Booij. “Het is de basis voor ons beleidsplan, crisisplan en dekkingsplan. Als je niet op de hoogte bent van de risico’s, is het onmogelijk om je goed voor te bereiden.” Hij overlegde met veel vertegenwoordigers van VRU-partners, zoals gemeenten, waterschappen, GHOR en defensie. Hun inbreng is onmisbaar. “We willen natuurlijk weten of onze scenario’s kloppen. Ik heb alle ambtenaren crisisbeheersing geconsulteerd over de risico’s in hun gemeenten en welke veranderingen zich hebben voorgedaan.”

Onderlinge afstemming is essentieel

Kees Schoon, senior-adviseur calamiteitenorganisatie van waterbedrijf Vitens, beaamt en benadrukt dat onderlinge afstemming belangrijk is: “Bij problemen met de drinkwatervoorziening kan er maatschappelijke onrust ontstaan, en dan komt de VRU uiteraard in beeld. We hebben geregeld contact met de VRU en daar zijn we blij mee. Mede dankzij het regionaal risicoprofiel weet de VRU waar wij mee bezig zijn. Omgekeerd is het belangrijk dat wij weten hoe hun crisisorganisatie eruitziet. Het zijn voorwaarden om samen te kunnen optrekken wanneer dat nodig is.”

Watersnoodramp

Het Nationaal Veiligheidsprofiel 2016 (NVP) is de basis voor het RRP, maar dat kreeg wel een regio specifieke vertaalslag. “Een watersnoodramp die begint vanuit de Noordzee heeft minder gevolgen voor de regio Utrecht dan voor de kustgebieden. Het effect van het doorbreken van rivierdijken is bij ons groter, dus daar hebben we extra aandacht voor.”

Energietransitie

Risico’s veranderen, bijvoorbeeld door de transitie van fossiele naar duurzame energie. Vier jaar terug, bij de vaststelling van het vorige RRP, waren de effecten daarvan nog minder merkbaar. “Denk aan buurtbatterijen en zonnepanelen op daken. Die brengen andere veiligheidsrisico’s met zich mee. Grote zonnevelden en buurtbatterijen zijn moeilijk te blussen. Panelen op daken kunnen bij brand energie blijven produceren. Dat vraagt om extra aandacht bij een mogelijke brandweerinzet.”

Focus op gebieden

Brandrisico’s vormen een apart thema in het RRP, evenals de ‘risicofocusgebieden’ waar om uiteenlopende redenen extra alertheid is geboden. Het Utrechtse Stationsgebied staat in de lijst vanwege onder meer de grote OV-terminal en de hoeveelheid reizigers, de aanwezigheid van grote kantoren en het vervoer van gevaarlijke stoffen via het spoor. Maar ook de Heuvelrug is een focusgebied: bosrijk, brandgevaarlijk, veel recreatie, twee dierentuinen en nogal wat zorginstellingen met kwetsbare bewoners. Dit is allemaal eenvoudig inzichtelijk gemaakt met een infographic. “Door de klimaatverandering zijn er ’s zomers vaker extreem droge periodes waardoor de risico’s nog groter worden. Zulke gebieden wil je extra goed in beeld hebben.”

Eind maart 2019 lag de definitieve versie van het RRP op tafel van het Algemeen bestuur, mede dankzij de medewerking van de veiligheidspartners. “Het is belangrijk dat je elkaar weet te vinden. Wanneer het een keer grootschalig misgaat, moet je uiteindelijk ook met elkaar aan de bak.”